Normy jakości i bezpieczeństwa w plecionkarstwie – od wikliny po rattan

W świecie nowoczesnego rzemiosła, gdzie tradycja spotyka się z innowacją, coraz większe znaczenie mają standardy jakości i bezpieczeństwa. Firma GABA 2, od lat zaangażowana w popularyzację plecionkarstwa, stosuje w swojej działalności zarówno polskie normy branżowe BN, jak i międzynarodowe standardy ISO. Dzięki temu nasze działania – od pozyskania surowca po edukację i kursy wyplatania – wpisują się w filozofię zrównoważonego rozwoju i odpowiedzialnego projektowania (eco-design).


Polskie normy BN – jakość i klasyfikacja wikliny

W Polsce jakość wikliny i sposób jej przygotowania do produkcji określały m.in. dwie normy branżowe:

  • BN–72/9225-02 – norma jakościowa, definiująca klasy wikliny pod względem barwy, elastyczności, czystości i braku uszkodzeń
  • BN–70/8460-10 – norma długości, opisująca zasady sortowania pędów według długości, grubości oraz sposobu wiązania w wiązki

Normy te wciąż stanowią podstawę rzetelnej oceny surowca i pozwalają utrzymać wysoki poziom wyrobów plecionkarskich w naszej firmie. W praktyce oznacza to, że:

  • grubsze pędy trafiają do konstrukcji mebli i ram
  • cieńsze – do elementów wypełniających i dekoracyjnych
  • średnie – do tradycyjnych koszy i wyrobów użytkowych

Zachowanie standardów BN to nie tylko kwestia jakości, ale także szacunku do tradycji i utrzymania powtarzalności w produkcji rzemieślniczej.

WAŻNE!

Normy branżowe to dobrowolne dokumenty techniczne, które określają wymagania dla produktów, procesów lub usług w ramach konkretnej branży gospodarki. Dawniej oznaczane jako BN, były ustanawiane przez organizacje branżowe, a nie przez Polski Komitet Normalizacyjny (PKN). Dziś istnieją jako historyczny zbiór, udostępniany do celów naukowych, a nowoczesne normy branżowe są często oparte na systemach zarządzania jakością, takich jak te tworzone przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO)

Zgodnie z art. 28 Ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 1483) z dniem wejścia ustawy w życie PKN zaprzestał prowadzenia zbioru norm branżowych. Istniejące zbiory: Branżowych Norm (BN) i Wojskowych Branżowych Norm (WBN) – PKN przekazał do Archiwum Akt Nowych.


Normy ISO – globalne standardy dla rattanu

W kontekście globalnego rynku i dostępu do egzotycznych surowców, coraz większą rolę odgrywają międzynarodowe normy ISO, które wprowadzają jednolite zasady klasyfikacji i pozyskiwania rattanu.

ISO 23066:2021 – Rattan — Harvesting and pre-processing

Norma ta określa zasady pozyskiwania i wstępnego przetwarzania rattanu w sposób zrównoważony i przyjazny środowisku. Zawiera wytyczne dotyczące:

  • zrównoważonych metod zbioru i ochrony ekosystemów leśnych
  • prawidłowego czyszczenia, sezonowania i suszenia surowca
  • bezpiecznych warunków pracy przy pozyskiwaniu rattanu
  • minimalizowania użycia chemikaliów i odpadów

ISO 23067:2022 – Rattan — Terminology, classification and grading

Ta norma z kolei definiuje terminologię, klasyfikację i gradację jakości rattanu, umożliwiając precyzyjne określenie jego elastyczności, koloru, gęstości i przeznaczenia. W praktyce oznacza to, że producenci i importerzy mogą stosować wspólne kryteria jakości, co ułatwia międzynarodową współpracę i handel surowcem.

Dzięki stosowaniu tych standardów GABA 2 zapewnia transparentność pochodzenia materiałów, a także wspiera profesjonalizację rzemiosła plecionkarskiego w Polsce i Europie.


Bezpieczeństwo i ekologia

Normy jakości obejmują nie tylko sam surowiec, ale także gotowe produkty – meble, kosze czy elementy dekoracyjne. Muszą one spełniać wymogi bezpieczeństwa dotyczące:

  • stabilności konstrukcji
  • braku ostrych krawędzi
  • użycia nietoksycznych, ekologicznych impregnatów na bazie wody

Wszystkie te wymagania wpisują się w filozofię eco-design, którą GABA 2 konsekwentnie realizuje. Stosowanie naturalnych, odnawialnych surowców oraz rezygnację z chemicznych barwników i lakierów to nasz cel.


Inicjatywa GABAR – normy w praktyce

Zasady wynikające z norm BN i ISO są realnie wdrażane w ramach inicjatywy GABAR, której celem jest promocja zrównoważonego i odpowiedzialnego plecionkarstwa.
Projekt łączy elementy edukacji, certyfikacji i wspierania rzemiosła opartego na rattanowych surowcach, a także promuje ich właściwe pozyskiwanie i wykorzystanie zgodnie z międzynarodowymi standardami.

Nasza firma stanowi przykład, jak mała firma może działać w duchu globalnych zasad CSR. Staramy się wpływać pozytywnie na branżę, środowisko i edukację zawodową.


Edukacja i popularyzacja

Normy jakości i bezpieczeństwa to również ważny element naszych kursów wyplatania rattanem. W trakcie szkoleń uczestnicy poznają nie tylko techniki rzemieślnicze, ale też zasady selekcji i przygotowania surowca zgodnie ze standardami BN i ISO.
W ten sposób przekazujemy wiedzę praktyczną, która wspiera rozwój kompetencji, świadomość ekologiczną i profesjonalizm w pracy z naturalnymi materiałami.


Podsumowanie

Stosowanie norm BN i ISO w plecionkarstwie to nie biurokracja – to filozofia jakości, transparentności i szacunku do surowca.
Dla GABA 2 to także sposób, by łączyć tradycję z nowoczesnością i udowodnić, że polskie rzemiosło może spełniać najwyższe światowe standardy.

Dowiedz się więcej o naszych działaniach w ramach inicjatywy GABAR oraz o programie Społecznej Odpowiedzialności Biznesu GABA 2.